|
Mezopotamyalılarda
rakamlar, çivi yazısında görülen çivi yada oduncu
kamasına benzeyen şekillerden ibarettir.
Bu işaretlerin
(sembollerin) uygun biçimde, yan yana veya büyük sayıları
gösterebilmek için toplu olarak veya tekrarlayarak grup
halinde yazmak suretiyle 60'a kadar sayıları ifade
edebiliyorlardı.
Bu tür
yazım şeklinde, 0.1 ve 0.01 ile 0.001 gibi rakamların
arasındaki farkı anlamak bir hayli güçtü. Bunu
anlayabilmek için; metin, konu ve karine yardımıyla
sonuç çıkarma yollarına gidilirdi.
Mezopotamyalılar da, sıfır sembolünü kullanmamışlardır.
Ancak astronomilerinde bu maksatla, özel bir sembol kullandıkları
anlaşılmaktadır.
Kaynaklar; çivi yazısından önceki resim yazısı
(hiyeroglif) devresine tekabül eden safhada, en eski
Mezopotamya rakamları olarak, aşağıdaki
sembollerin kullanıldığını belirtir:
Yukarda dikkat edilirse, 1 ve 10 sembollerinin temel olarak alındığı
görülmektedir. Öteki 60, 600, 602, 603 gibi rakam sembolleri
de, bu iki rakamın gelişmiş ve değişik
biçimde gösterilmiş işaretlerden ibarettir. Bundan
şu sonucu çıkarmak mümkün, 10 sembolünü düşünmezsek,
altmış tabanlı (seksimal) bir sistem elde
edilmektedir. Bu gelişimin tedrici bir şekilde yani
yavaş yavaş yer almış olduğu da anlaşılmaktadır.
|